Մասնագիտական հիգիենա և Air Flow․ ամբողջական ուղեցույց

Ի՞նչ է մասնագիտական մաքրումը և ինչ խնդիր է լուծում

Ատամների վրա մշտապես առաջանում է բակտերիալ ատամնափառ։ Եթե այն չի հեռացվում, այն կապված է կարիեսի և ատամը շրջապատող հյուսվածքների հիվանդությունների ռիսկի հետ։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը լնդերի հիվանդությունների կարևոր ռիսկի գործոնների շարքում նշում է անբավարար հիգիենան և ծխախոտը։ Տանը ատամնափառը հեռացվում է խոզանակով և միջատամնային խնամքի միջոցներով, իսկ խիտ ատամնաքարը ինքնուրույն անվտանգ հեռացնել հնարավոր չէ։

Մասնագիտական հիգիենայի ընթացքում մասնագետը նախ զննում է բերանի խոռոչը։ Այնուհետև կարող է հեռացնել լնդից վեր նստվածքները, մաքրել միջատամնային գոտիները, մշակել մակերեսային գունավորումները և հղկել մակերեսները։ Գործընթացը չի փոխարինում կարիեսի, լնդերի խոր բորբոքման, ատամների շարժունության կամ այլ գանգատների պատճառների բուժմանը։ Եթե զննման ընթացքում նման նշաններ են հայտնաբերվում, պլանը փոխվում է և կարող է պահանջվել ախտորոշում ու առանձին բուժում։

Ում կարող է օգտակար լինել և երբ նախ պետք է խորհրդատվություն

Մասնագիտական հիգիենան հաճախ քննարկվում է նկատելի ատամնափառի կամ քարի, մակերեսային գունավորումների, խոզանակելիս լնդերի արյունահոսության, տհաճ հոտի, որոշ ստոմատոլոգիական փուլերից առաջ և տնային խնամքի դժվարությունների դեպքում։ Օրինակ՝ բրեկետները, ատամների խիտ դասավորվածությունը, պսակներն ու կամուրջները կարող են ստեղծել դժվարամատչելի գոտիներ։ Սա չի նշանակում, որ բոլորին անհրաժեշտ է նույն ընթացակարգը կամ այցերի նույն ընդմիջումը։

Սուր ցավի, այտուցի, թարախային արտադրության, վնասվածքի, բարձր ջերմության կամ արագ փոփոխվող վիճակի դեպքում սովորական մաքրումը չպետք է փոխարինի զննմանը։ Անհրաժեշտ է ստոմատոլոգի դեմառդեմ գնահատում։ Խորհրդատվության ժամանակ կարևոր է հայտնել արտահայտված զգայունության, արյունահոսության, քրոնիկ հիվանդությունների, դեղերի, հղիության և նախկին բուժման փորձի մասին, որպեսզի կազմվի անվտանգ պլան։

• Ո՞ր նստվածքներն ու գոտիներն են պահանջում մաքրում։
• Կա՞ն կարիեսի, լնդերի բորբոքման կամ գանգատների այլ պատճառի նշաններ։
• Իմ դեպքում ինչ մեթոդներ են կիրառվելու և ինչու։
• Ինչպե՞ս պահպանել արդյունքը տանը և երբ է պետք վերահսկում։

Ինչպես է սովորաբար իրականացվում․ ուլտրաձայն, Air Flow և հղկում

Պարտադիր մեկ ընդհանուր հաջորդականություն գոյություն չունի։ Կարծր նստվածքների դեպքում մասնագետը կարող է կիրառել ուլտրաձայնային սքեյլեր և ձեռքի գործիքներ։ Փափուկ ատամնափառի և մակերեսային գունավորումների համար կարող է կիրառվել փոշեհոսքային մաքրում, որը հաճախ կոչվում է Air Flow՝ տարածված առևտրային անվանմամբ։ Փոշու տեսակը, ճնշումը, մշակման գոտին և սահմանափակումները գնահատում է մասնագետը, ոչ թե հոդվածը կամ գովազդային անվանումը։

Նստվածքների հեռացումից հետո մակերեսները կարող են հղկվել։ Որոշ իրավիճակներում բժիշկը քննարկում է ֆտորով միջոց կամ այլ կանխարգելիչ փուլ․ այն բոլորին չէ, որ անհրաժեշտ է և կախված է կարիեսի ռիսկից, զգայունությունից ու զննումից։ Եթե լնդերը բորբոքված են կամ կան պարոդոնտալ գրպաններ, պարզ էսթետիկ մաքրումը կարող է բավարար չլինել. պահանջվող բուժման ծավալը որոշվում է ախտորոշումից հետո։

Ի՞նչ սպասել մաքրումից հետո և ինչպես խնամել

Գործընթացից հետո ատամները կարող են ժամանակավորապես ավելի զգայուն արձագանքել սառը, տաք կամ թթու սննդին, հատկապես եթե նստվածքները նախկինում ծածկել էին բացված հատվածները։ Թեթև լնդային ցավոտությունը կամ արդեն առկա բորբոքման դեպքում փոքր արյունահոսությունը նույնպես հնարավոր են։ Թե որ զգացողություններն են սպասելի, կոնկրետ ընթացակարգից հետո պետք է բացատրի մասնագետը, քանի որ դրանք կախված են աշխատանքի ծավալից և հյուսվածքների վիճակից։

Սովորաբար կարևոր է շարունակել կանոնավոր մաքրումը ֆտոր պարունակող մածուկով, մաքրել միջատամնային տարածքները մասնագետի ցուցադրած եղանակով և չփորձել ինքնուրույն քերել քարի մնացորդները։ ԱՀԿ-ն խորհուրդ է տալիս ատամները մաքրել օրական երկու անգամ ֆտորով մածուկով։ Եթե այցից հետո նշանակվել են անհատական միջոցներ կամ սահմանափակումներ, հետևեք հենց դրանց, ոչ թե համացանցի ընդհանուր խորհուրդներին։

Սահմանափակումներ, այլընտրանքներ և հարցեր այցի համար

Մասնագիտական հիգիենան չի բուժում կարիեսային խոռոչը, չի վերականգնում կորցրած էմալը, չի ուղղում ատամները և չի երաշխավորում ապագայում խնդիրների բացակայություն։ Այն չի վերացնում նաև տնային խնամքի անհրաժեշտությունը, քանի որ ատամնափառը նորից է ձևավորվում։ Ավելի մաքուր ու հարթ մակերեսների արդյունքն իրատեսական է միայն ելակետային վիճակի, կիրառված մեթոդի և հետագա հիգիենայի սահմաններում։

Եթե հայտնաբերվում են լնդերի հիվանդության նշաններ, բժիշկը կարող է առաջարկել պարոդոնտոլոգիական հետազոտություն և բուժում, արտահայտված զգայունության դեպքում՝ սկզբում պարզել դրա պատճառը, իսկ էսթետիկ նպատակի դեպքում՝ առանձին քննարկել անվտանգ տարբերակները։ Մի ընտրեք ընթացակարգը լուսանկարով և ինքնուրույն դեղեր մի սկսեք։ Հայաստանում բժշկական օգնությունը մատուցվում է մասնագիտական իրավասության և օրենսդրական պահանջների շրջանակում, իսկ կոնկրետ պլանը պետք է կազմի բժիշկը դեմառդեմ գնահատումից հետո։